Lý thuyết kinh tế quốc tế và bằng cớ thực nghiệm đã chứng minh rằng thương mại quốc tế tự do nói bình thường là sẽ đem đến ích lợi cho cả nhì bên xuất khẩu và nhập khẩu. Lý thuyết cũng liệt kê rằng các cuộc chiến thương nghiệp nói chung sẽ làm cho cả hai bên thiệt thòi. 

Logic chiến tranh thương mại của Tổng thống Trump dựa trên một chuỗi các quyết định không hề giống với lý thuyết. Ông chủ Nhà Trắng chắc chắn rằng thâm hụt thương mại là sự chuyển giao của nả cho người nước ngoài (thâm hụt thương mại là thước đo số tiền mà người nước ngoài đang cướp từ chúng ta). Ông Trump thể hiện sự quan trọng rằng thâm hụt thương mại gây ra thôi việc khiến cho, bỏ dở thực tại là khi từng chạm chán phải thâm hụt thương nghiệp lớn hơn trong lịch sử, tỷ lệ có việc khiến ở Mỹ cũng cao hơn.

Ông cũng lập luận rằng Trung Quốc đang thao túng tỷ giá ăn năn đoái khi đồng CNY của China mất giá, bỏ dở khả năng chính thị trường - chứ ko phải chính phủ TQuốc - là yếu tố xếp sau các bất định của tỷ giá hối đoái.

Tất nhiên, một chính phủ có thể cố ý phá giá thành tệ của mình để thực hiện được ưu thế khó khăn về xuất khẩu, bằng cách thức cho ngân hàng trung ương của bản thân mình tìm ròng ngoại ăn năn. Nhưng yếu tố này làm cho tăng cung tiền nội địa và thường dẫn đến lạm phát trong nước, triệt tiêu lợi thế cạnh tranh của khấu hao.

Thao túng tiền tệ đòi hỏi ngân hàng trung ương phải chấp hành can thiệp để ngân hàng trung ương khớp với việc sắm ngoại hối hận với bán tài sản nội địa cho chuỗi hệ thống ngân hàng để giảm thiểu tác động lạm phát của mất giá. TQuốc thực hiện can thiệp như vậy trong đa số những năm 2000 nhưng không lâu sau đó thì dừng lại.

China từng dùng chiến thuật này vào những năm 2000, để chuyển hàng trăm triệu công trạng vùng quê đang thất nghiệp tham gia lĩnh vực sản xuất định hướng xuất khẩu, sau thất bại kinh tế thời Mao Trạch Đông. 

Liệu những nguyên nhân gần giống có thể làm ông Trump châm ngòi cho một cuộc chiến thương nghiệp khác với Việt Nam, khi gần đây vietnam đã khiêu vũ vọt lên trở thành nhà xuất khẩu lớn thứ 7 sang Hoa Kỳ?

Câu trả lời là không, Hoa Kỳ không nên mở màn một cuộc chiến thương mại với Việt Nam.

Hoa Kỳ có vài tố giác hợp pháp chống cự các hoạt động thương mại của TQuốc, chủ công can hệ đến hành vi móc túi của nả trí óc và bất công với các tổ chức Hoa Kỳ ở Trung Quốc. 

Nhưng Hoa Kỳ cũng nên tiến công các chế độ đó thay vì hạn chế nhạo thương nghiệp song phương; chính sách tốt là chính sách đi đúng tham gia trọng tâm của nhân tố, trong khoảng đó giảm thiểu những hậu quả thụ động không đoán trước được.

Tạp chí Diễn đàn Đông Á: Hoa Kỳ không nên áp thuế Việt Nam, nếu không vòng luẩn quẩn sẽ không bao giờ kết thúc - Ảnh 1.

Khác với Trung Quốc, Việt Nam không đặt ra mối doạ dọa về tài sản trí tuệ, hay là bất công đối với tổ chức Hoa Kỳ. Thậm chí vietnam còn rất linh hoạt và giúp cho công ty nước ngoài. Hoa Kỳ nên bảo kê và xúc tiến thương mại với vietnam như một đối trọng, vì vietnam chính là cửa ngõ để Mỹ tiến gần hơn tới thích hợp tác ASEAN.

Dù rằng sự thật thặng dư thương mại của Việt Nam đã tăng đáng kể trong năm 2019, nhưng nhiều phần đó là kết quả của cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và China, khiến các nhà nhập khẩu lấy nguồn từ vn thay thế cho Trung Quốc. Nếu như ông Trump mua bí quyết trừng phạt vietnam vì thặng dư thương mại hình thành trong khoảng cuộc chiến thương mại của Hoa Kỳ và Trung Quốc, thì chu kỳ quan thuế sẽ chấm dứt ở đâu?

Ông Trump muốn thấy các nhà máy hồi hương trở lại Hoa Kỳ, nhưng chỉ có 6% các công ty Hoa Kỳ chuyển đóng chai ra khỏi China đang chú ý việc đưa các cơ sở đóng chai của họ "về quê". Một trong những nguyên do chính là các cơ sở hiện nay ở TQuốc xuất khẩu cả trong khu vực châu Á. Tái đóng gói về Hoa Kỳ sẽ phát sinh chi tiêu và thời điểm chuyển vận. Chi tiêu chuyển chế biến sang Hoa Kỳ cũng quá đắt đỏ.

Ví thử Hoa Kỳ thành công trong việc giảm thặng dư thương mại của vietnam bằng phương pháp áp thuế quan như đã làm với China hay EU, thì rồi các tổ chức kinh doanh Mỹ cũng sẽ mua đến Thái Lan, Myanmar, Bangladesh hoặc Campuchia mà thôi.

Hoàng An

Theo Trí thức trẻ/East Asia Forum


Đọc thêm: dịch vụ nhà đất