Vừa mới đây Mỹ tiếp diễn đưa vietnam tham gia trong danh sách 10 nước nhà cần giám sát, theo báo cáo về “Chính sách kinh tế vĩ mô và ngoại hối hận của các đối tác thương nghiệp lớn của Mỹ” do Bộ Vốn đầu tư Mỹ ban hành ngày 14-1-2020. Ngay sau khi có tin tức này, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã có phản ứng bằng bí quyết phát đi một thông báo giảng nghĩa và phân tích nguồn cội dẫn đến kết luận trên của phía Mỹ, song song khẳng định vn không sử dụng tỷ giá để cạnh tranh thương nghiệp.

Nhờ "thiên thời, địa lợi"

Một trong những căn cứ để NHNN chắc chắn như trên là sự bình ổn của tỷ giá. Cụ thể, năm mới đây khi mà một vài đồng tiền khu vực và quốc tế mất giá mạnh, tỷ giá đô la/Việt Nam Đồng tương đối ổn định, phản ánh đúng cung cầu hoạt động mua bán. Thậm chí có thời gian tiền đồng còn lên giá so với USD Mỹ.

Phân tích sâu hơn, nhân tố chủ đạo góp phần giữ bình ổn tỷ mức giá đồng bất chấp sức ép phá giá trong khoảng các đồng tiền khác trong khu vực và trên nhân loại là dòng vốn FDI dồi dào. Một phần trong số này đổ vào các công trình đóng hộp hướng xuất khẩu, tận dụng ưu điểm của vn như một điểm trung chuyển, xóa căn do, cỗi nguồn trong khoảng một nước thứ ba để xuất khẩu tham gia hoạt động mua bán chính là Mỹ với thuế suất thấp trong bối cảnh thương chiến Mỹ-Trung.

Dòng vốn FDI dồi dào phát hành thặng dư thương nghiệp lớn đến chục tỷ USD cho Việt Nam trên một nền tảng tăng trưởng GDP theo lên tiếng đạt trên 7% là mức kỷ lục trong rộng rãi năm nay khi mà lạm phát đứng ở mức thấp khiến cho ý định thúc đẩy, cung cấp xuất khẩu trở nên không còn bức thiết như trước đó mỗi khi nền kinh tế có dấu hiệu lớn mạnh bê trệ.

Trên nền tảng tương tự, NHNN quả thật cũng chẳng có mấy lý do để phải duy trì một đồng bản tệ yếu. Trái lại, một đồng bản tệ yếu thường sẽ tạo áp lực lên lạm phát nhất là khi nền kinh tế đang tăng trưởng với vận tốc cao. song song, tỷ giá tăng sẽ được nhìn kiếm được như là một tín hiệu bất ổn vĩ mô. Đây là những nhân tố mà NHNN hoàn toàn không mặn mòi gì khi phải đương đầu.

Đổi lại cho sự bình ổn tỷ giá và lạm phát thấp là một mặt bằng lợi nhuận suất cao. Tuy nhiên, nhường như giới công ty đã tỏ ra "thích nghi" với mặt bằng lợi nhuận suất này từ nhị, ba năm nay và hiện người ta cũng không còn nghe thấy mấy lời phàn nàn về lợi nhuận suất cao trong khoảng phía các doanh nghiệp nói phổ biến nữa. Quan trọng hơn, có nhẽ các đơn vị cũng hiểu rõ rằng ca cẩm lợi nhuận suất cao nhưng nền kinh tế vẫn phát triển tốt, chứng tỏ các doanh nghiệp nhìn chung vẫn đang "ăn nên làm ra" thì sự kêu ca, giả dụ có, cũng không bổ ích gì.

Bối cảnh vẫn có thể thay đổi nhanh và mạnh

Hãy cân nhắc tới một kịch bạn dạng bất lợi đối với vn. Giả thử thương chiến Mỹ-Trung được khắc phục xong xuôi điểm trong tự do, bằng dàn xếp song phương. Lúc đó, mọi việc sẽ lại quay trở lại với trơ trọi tự phần nhiều cũ, ở trên khía cạnh là sức ép phải di dời hạ tầng đóng chai từ TQuốc hoặc một nước nào đó có xung đột thương mại với Mỹ sang vietnam hạn chế. Đi kèm với rủi ro này là sự tụt giảm mạnh của dòng vốn FDI chảy tham gia vn như năm qua do nhà đầu tư nước ngoài không còn mấy yêu cầu và động lực cung cấp tiền tham gia vn như một cơ sở vật chất trú bão (thương nghiệp) nữa.

Sự thay đổi như trên tất yếu vừa khiến cho nguồn cung đô la trong khoảng FDI giảm đi, cùng lúc còn khiến cho thặng dư thương mại (chủ đạo được dẫn dắt bởi khu vực đơn vị FDI) cũng thu hẹp lại, thậm chí có thể đảo chiều. Cả hai điều này sẽ khiến khó khăn cho NHNN nếu muốn giữ định hình tỷ giá ở thế cả chủ động lẫn thụ động. Áp lực "nhân tố chỉnh" tỷ giá làm cho Việt Nam Đồng yếu đi bởi vậy sẽ có kỹ năng sinh ra quay về.

Bối cảnh này hoàn toàn chẳng hề lạ lẫm gì với vn, như đã được chứng kiến trong phổ quát thời kỳ trong khoảng năm 2018 trở về trước, mặc dầu NHNN vẫn luôn duy trì chủ trương bất biến (tỷ giá) của bản thân mình.

Điều khác lạ cơ bản trong bối cảnh này so với những năm thử thách của tỷ giá trước đó là dự trữ ngoại hối hận của vietnam theo NHNN cho nhân thức đã đạt gần 80 tỷ đô la, tức tương đương gần 4 04 tuần du nhập, trên mức an ninh theo khuyến cáo của các doanh nghiệp quốc tế là 3 04 tuần. Đây là mức cao kỷ lục trong khoảng trước đến nay ở vietnam.

Dự trữ ngoại ăn năn lớn hơn sẽ là tấm đệm đỡ các cơn sốc tỷ giá trong tương lai, nếu có. Tất nhiên, điều này mới chỉ là xét trên góc cạnh của một chế độ ngoại ăn năn mang phong thái tiêu cực, chống đỡ khi có cơn sốc tỷ giá.

Ở thế chủ động, do vẫn tồn tại kịch bạn dạng lớn mạnh GDP giảm tốc do các lợi thế mang đến cho vietnam từ thương chiến Mỹ-Trung không còn nữa, nên vẫn cần phải để ngỏ một chế độ tiền đồng yếu, hoặc ít nhất là không lên giá thực so với đô la Mỹ và các ngoại tệ cốt yếu khác, nhằm cung cấp xuất khẩu, vững mạnh kinh tế (thực tại là phương hướng chế độ tiền tệ của NHNN hiện giờ vẫn còn tiêu chí này – hỗ trợ tăng trưởng kinh tế - trong số các mục tiêu được đặt ra), nhất là khi các nước trong khu vực và trên trái đất tiếp diễn hạ lãi suất, khiến yếu phiên bản tệ của chính mình.

Phải khiến gì?

Phân tách ở trên cho thấy nếu sắm bí quyết "trói" tỷ giá thì có tức là chúng ta đã bỏ đi một dụng cụ chế độ có chức năng hạn chế các cơn sốc do bên ngoài tác động. Song trong mai sau, khi yêu cầu vấn đề chỉnh tỷ giá như những năm trước đó, dù NHNN có thể không mong muốn tương tự, việc yếu tố chỉnh tỷ giá này có thể được nhìn kiếm được như hành động phá vỡ chắc chắn của NHNN.

Để phát huy chức năng của khí cụ tỷ giá khi cần thiết phải sử dụng nhằm cung cấp xuất khẩu, đồng thời hạn chế bị gắn cho nhãn "thao túng tiền tệ", NHNN có thể để ý cách thức hạ lợi nhuận suất, vốn có chức năng gián tiếp khiến yếu VND so với đô la. Việc hạ lãi suất sẽ được xem là hợp lý và dễ được bằng lòng hơn bởi nó thường gắn liền với ý định quang minh chính đại kích thích kinh tế trong nước mỗi khi có biến cố ăn hại nào đó cản trở phát triển kinh tế như phổ biến, như vẫn được các nước trên thế giới dùng thường xuyên. Và thực tiễn là trong 3 tiêu chí Mỹ đặt ra để theo dõi cũng không có mục tiêu nào về lãi suất.

Hành động hạ lợi nhuận suất của NHNN sẽ còn được nhìn kiếm được một cách thức hăng hái hơn nữa bởi cả Chính phủ lẫn doanh nghiệp và người dân khi nó vẫn đang neo ở mức cao như hiện giờ.

Dĩ nhiên khi hạ lợi nhuận suất phải tính đến không may lạm phát tăng. Tuy thế, khi nền kinh tế đã giảm đà tăng trưởng (hoặc tệ hơn) thì sức ép lạm phát phát triển bởi nới lỏng có hạn độ mực cung tiền thường không phải là một không may lớn, như kinh nghiệm của không chỉ riêng ở Việt Nam mà còn ở rộng rãi nước trên quả đât cho thấy.

TS. Phan Minh Ngọc

Theo Nguồn vốn Plus


Xem nhiều hơn: mua dat